آشپزی همیشه فقط یک کار روزمره نبوده؛ گاهی یک هنر است، گاهی یک خاطره و گاهی هم مسیری برای خلق محتوا و حتی کسبوکار. در قسمت یازدهم فصل چهارم آپاراتکست با اجرای منصور ضابطیان، مهمان کسی هستیم که این مسیر را بهخوبی طی کرده؛ بهنام رستمی، یکی از شناختهشدهترین تولیدکنندگان محتوای آشپزی در ایران.
این قسمت ترکیبی است از نوستالژی کتابهای آشپزی قدیمی، تجربههای شخصی، قصههای گیلان و آیندهای که بهنام رستمی برای خودش در دنیای غذا و محتوا ترسیم کرده است.
از «هنر آشپزی» رزا منتظمی تا شروع یک مسیر تازه
قسمت یازدهم با خواندن مقدمهی کتاب هنر آشپزی آغاز میشود؛ اثری ماندگار از رزا منتظمی که اولینبار در سال ۱۳۳۷ چاپ شد و امروز در بسیاری از خانههای ایرانی پیدا میشود. منتظمی در آن مقدمه نوشته بود که انگیزهاش کمک به خانوادهها برای تهیهی غذای خوب حتی با تجربهی کم بوده است.
این یادآوری فرصتی بود تا ضابطیان بحث را به دنیای امروز بکشد؛ دنیایی که دیگر کتاب تنها ابزار آموزش آشپزی نیست و نسل جدیدی از تولیدکنندگان محتوا در فضای مجازی، نقش همان کتابهای قدیمی را بازی میکنند. یکی از شاخصترین آنها بهنام رستمی است.
علاقهای که از کودکی شروع شد
بهنام رستمی در پاسخ به اینکه «چطور آشپزی را شروع کردی؟» با لبخند میگوید از همان بچگی عاشق غذا بوده. مادربزرگی آشپز داشته، خانوادهای پر از علاقهمندان به آشپزی، و البته خودش هم «شکمو» بوده. حتی در دوران درس خواندن برای امتحان استعدادهای درخشان، برنامههای آشپزی تلویزیون را میدیده و از روی آنها نتبرداری میکرده!
او در نوجوانی آشپزی میکرده و رفتهرفته آشپزی از تفریح به علاقهی جدی زندگیاش تبدیل شده است. با این حال، مسیر رسمی او در دانشگاه به سمت مهندسی عمران رفت. اما همانطور که خودش میگوید: «بستر مهندسی برایم مهیا نبود. دلم جای دیگری بود.» در نتیجه مهندسی عمران را رها میکند و به کار مورد علاقهاش یعنی تولید محتوا در زمینه آشپزی میپردازد.
از مهندسی عمران تا دنیای محتوا
بهنام رستمی وقتی اولین ویدئوی آشپزیاش را در اینستاگرام منتشر کرد، فکرش را هم نمیکرد روزی به یکی از چهرههای محبوب این حوزه تبدیل شود. همان ویدیوهای ساده با یک سینی زرد معروف، بدون صدای خوب و کیفیت بالا، نقطهی شروع بود. اما چیزی که ویدئوهای او را متمایز کرد، قصهگویی بود. او خیلی زود فهمید که مخاطب در شبکههای اجتماعی، فقط دنبال دستور پخت نیست؛ او دنبال قصه است. پس هر ویدیو را با یک روایت کوتاه شروع کرد: مثلا «داداشم از پادگان زنگ زد گفت کتلت چطور درست کنم…». همین سبک باعث شد که محتوای او از دل میلیونها ویدئوی آشپزی کوتاه، بدرخشد و مخاطب وفادار پیدا کند.
کتابها و مرجعهای آشپزی؛ پلی میان نسلها
در میانهی برنامه، منصور ضابطیان بخشی از کتاب مستطاب آشپزی از سیر تا پیاز نوشتهی زندهیاد نجف دریابندری و همسرش فهیمه راستکار را میخواند. این کتاب که از معتبرترین مرجعهای آشپزی در ایران است، حتی برای سادهترین غذاها مثل «نیمرو» دستورالعملی دقیق دارد؛ از ذوب شدن کره در تابه گرفته تا زمان مناسب بستن سفیده و سرو غذا.
منصور ضابطیان با خواندن این بخش، یادآوری میکند که آشپزی تنها به پیچیدهترین دستورها خلاصه نمیشود؛ حتی سادهترین غذاها هم به دقت و ظرافت نیاز دارند.
گیلان؛ سرزمین سبزی و شکم
بخش جذاب گفتوگو جایی است که بحث به غذاهای گیلانی میرسد. بهنام رستمی با اشتیاق از سادگی و در عین حال خاص بودن این غذاها میگوید. از سیرواویج، سادهترین و محبوبترین غذای گیلانی، تا خورشهای پیچیدهتر مثل قورمهسبزی رشتی با لوبیا چشمبلبلی و آبغوره.
او یادآوری میکند که در کودکی در رشت، مادربزرگش مرغ و اردک محلی را از حیاط میآورد و با سبزیهای تازه خورش میپخت. همین ترکیب سبزیهای محلی، آبوهوای شمال و ذائقهی شکمو و دقیق گیلانیها، غذایی خلق میکند که هیچکجای دیگر پیدا نمیشود. بهنام همچنین از تجربههای شخصیاش در نوآوری میگوید؛ مثلاً استفاده از سس تمشک یا لبو در غذاهایی که معمولا چنین طعمی ندارند.
از آپارات تا رویای برند شخصی
بهنام رستمی امروز یکی از چهرههای موفق در آپارات، یوتیوب و اینستاگرام است. او بیش از ۴۱۶ ویدئو در آپارات دارد و پرمخاطبترینشان، به گفتهی خودش، آموزش آش رشته بوده است.
اما هدف نهایی او فراتر از ویدئوهاست:
- ساخت یک برند شخصی در حوزه غذا
- ایجاد یک تیم حرفهای برای تولید محتوای متنوع
- و حتی ساخت فضایی شبیه باغ با آلاچیق، جایی برای معاشرت با دیگران و تجربه آشپزی دستهجمعی
او همین حالا هم فروشگاه کوچک روغن زیتون دارد، اما باور دارد که اگر برای آن محتوای درست تولید کند، میتواند به یک کسبوکار بزرگ تبدیل شود.
سخن آخر
قسمت یازدهم آپاراتکست فقط یک گفتوگو درباره آشپزی نیست؛ سفری است از کتابهای کلاسیک آشپزی به شبکههای اجتماعی، از نوستالژی آشپزخانههای شمال به رویای برندسازی شخصی.
بهنام رستمی نشان میدهد که آشپزی امروز فقط ترکیب مواد اولیه نیست؛ ترکیب قصه، خلاقیت و رسانه هم هست. او نمایندهی نسلی است که آشپزی را از قاب تلویزیون و کتابهای کاغذی، به ویدیوهای کوتاه و پرطرفدار رسانده است.
اگر به غذا، محتوا و قصههای الهامبخش علاقه دارید، این اپیزود را از دست ندهید.
